2025 İcra ve İflas Kanunu Değişiklikleri ve Cebrî İcra Kanunu Taslağı: Borçlu ve Alacaklı Haklarında Yeni Dönem

2025 yılında Türkiye’de İcra ve İflas Kanunu’nda (İİK) yapılan kapsamlı değişiklikler ve Cebrî İcra Kanunu Taslağı, borçlu-alacaklı dengesini güçlendirmeyi, icra süreçlerini şeffaflaştırmayı ve dijitalleşmeyi artırmayı hedefliyor. 1932 tarihli İİK (Kanun No: 2004) günümüz ihtiyaçlarına yeterli gelmediği için yeni taslakla modernize ediliyor. Ayrıca 2024 ve 2023 Yargı Paketleri’nin etkileri de devam ediyor.

Bu yazıda, 2025 değişikliklerini, taslağın detaylarını, uygulamadaki sorunları ve pratik önerileri bulabilirsiniz. Yazı hem borçlular, hem alacaklılar, hem de hukukçular için rehber niteliğinde hazırlanmıştır.

İçindekiler

Cebrî İcra Kanunu Taslağı (2025)
8. Yargı Paketi (7499 Sayılı Kanun, 2024)
Satış İlanları ve Parasal Limitler
Konut Hacizleri ve Taşkın Haciz Yasağı
Muhafaza ve Tasfiye Süreçleri
Elektronik Satış ve İhale
Konkordato Düzenlemeleri
Uygulamadaki Sorunlar ve Tartışmalar
Pratik Öneriler
Sonuç
SSS (Sıkça Sorulan Sorular)

Cebrî İcra Kanunu Taslağı (2025)

Cebrî İcra Kanunu Taslağı, 1932 İİK’nin yerine geçerek modern ve dengeli bir icra sistemi oluşturmayı hedefliyor. Taslak, borçlu haklarını güçlendirmeyi, alacaklıların tahsilat süreçlerini düzenlemeyi ve dijitalleşmeyi artırmayı amaçlıyor.

1. Banka Alacaklarının Genel Takip Kurallarına Tabi Olması

Banka Alacaklarına Özel Hükümlerin Çıkarılması

Mevcut Durum: İİK m. 68/B (banka alacakları) ve m. 150 (kredi sözleşmelerine dayalı takip) bankalara avantaj sağlayan özel usuller içeriyordu. Bankalar, kambiyo senetleri (çek, bono, poliçe) ve kredi sözleşmelerine dayalı alacaklar için özel takip usulleriyle hızlı tahsilat yapabiliyordu.
Değişiklik: Taslak, bu maddeleri kaldırarak banka alacaklarını da genel takip kurallarına tabi kılıyor.
Etki: Bankaların tahsilat süreçleri yavaşlayabilir, ancak taslağın getirdiği “belgeye dayalı ilamsız takip” mekanizmasıyla denge sağlanmaya çalışılıyor.

Örnek: Banka, bir kredi borcunu tahsil etmek isterse artık özel kambiyo takibi yerine tüm ilamsız takip adımlarını UYAP üzerinden elektronik ortamda gerçekleştirecek.

2. İlamsız Takipte Yazılı Belge Zorunluluğu

İlamsız takipler, sözleşme, fatura, dekont gibi yazılı belgelerle başlatılacak. Bu düzenleme, sahte veya dayanaksız icra başvurularını engellemeyi amaçlıyor.

İlamsız İcra için Belge Şartı

Mevcut Durum: İlamsız takip, alacaklının beyanıyla başlatılabiliyordu (İİK m. 68).
Değişiklik: Taslak, ilamsız takibin başlatılabilmesi için “yazılı bir belge” (sözleşme, fatura, dekont vb.) sunulmasını zorunlu kılıyor.
Etki: Sahte veya dayanaksız icra başvurularını engelleyerek borçluları koruyacak. Alacaklılar ise belge arşivleme konusunda daha titiz davranmak zorunda kalacak.

Pratik Not: Alacaklı belgeleri eksiksiz sunmazsa takip başlatılamayacak. Borçlu ise elektronik ortamda itiraz edebilecek.

3. İstinaf İncelemesi ve İcra Süreci

İstinaf Başvurusu Olmadan İcra Edilememe

Mevcut Durum: İlk derece mahkemesi kararları (örneğin, ilamlı takipler) istinaf incelemesi beklenmeden icra edilebiliyordu.
Değişiklik: Taslak, istinaf incelemesi tamamlanmadan icrayı durduruyor. Ancak istinaf başvurusunun “esastan reddedilmesi” durumunda icraya devam edilebilecek.
Etki: Borçlular için ek süre kazanma imkanı doğacak, alacaklılar ise tahsilatta gecikmeler yaşayabilir. Bu, “erken icra” riskini azaltan bir düzenleme.

Kural: İstinaf incelemesi tamamlanmadan icra durdurulacak.
İstinaf sonucu: Esastan reddedilirse icraya devam edilebilecek.
Bu düzenleme, alacaklı ve borçlu arasındaki sürecin adil ve dengeli yürütülmesini sağlıyor.

4. Deniz Cebrî İcrası

Deniz ticareti icra süreçleri, “Deniz Cebrî İcrası” başlığı altında sistematik hale getirilecek. Gemi haczi gibi işlemler daha düzenli yürütülecek.

Örnek: Bir gemi işletmesinin borçları nedeniyle haciz yapılacaksa, süreç UYAP ve elektronik kayıtlarla takip edilecek ve şeffaflık sağlanacak.

5. Tasarrufun İptali Davaları

Kesinleşen takipten sonraki 5 yıl içindeki işlemler tasarrufun iptali davasına konu olabilecek ve UYAP üzerinden sorgulanabilecek.

Bu düzenleme borçlunun mal varlığını korurken, alacaklının haklarını güvence altına alıyor.

6. Teminatların Nemalandırılması

Teminatlar, enflasyona karşı korunacak şekilde nemalandırılacak. Bu sayede teminatın değeri korunacak ve borçlu için ek mali yük oluşmayacak.

7. Kambiyo Senetlerine Özel Takip Yolunun Kaldırılması

Kambiyo senetleri (çek, bono, poliçe) artık genel ilamsız takip kurallarına tabi olacak.

Mevcut Durum: Kambiyo senetleri (poliçe, bono, çek) özel takip yoluyla tahsil edilebiliyordu (İİK m. 68/A). Bu yöntem, alacaklıya hızlı ve basit bir icra imkanı sağlıyordu.
Değişiklik: Taslak, bu özel takip yolunu kaldırıyor. Artık kambiyo senetleri de genel ilamsız takip kurallarına tabi olacak.
Etki: Alacaklılar için tahsilat süreci uzayabilir, çünkü ilamsız takipte borçlunun itiraz hakkı daha geniş. Ancak, taslağın “belgeye dayalı ilamsız takip” şartı (aşağıda açıklandığı üzere) bu etkiyi hafifletebilir.

8. Haciz İhbarnamesine İtiraz Süresi

Üçüncü kişilerin haciz ihbarnamesine itiraz süresi 2 hafta olarak belirlendi.

Süre borçlular ve üçüncü kişiler için öngörülebilirliği artırıyor.

9. Takip Dosyalarının Düşmesi

Belirli süre hareketsiz kalan icra takip dosyaları düşecek.

Bu, icra dairelerinin iş yükünü azaltacak ve süreçleri hızlandıracak.

10. Haciz Sırasında Video Kaydı

Haciz işlemlerinde video kaydı zorunlu olacak.

Örnek: Borçlunun evine yapılan haciz kaydedilecek, olası usulsüzlükler önlenecek.

11. Asgari Geçim Haczedilmezliği

Borçlunun asgari geçim geliri haczedilemeyecek.
Sosyal yardımlar ve nafaka ödemeleri de haciz kapsamı dışında tutulacak.

12. Acil Elektronik Tedbirler

Varlık kaçırmayı önlemek için acil elektronik tedbirler alınabilecek.

Örnek: Borçlunun banka hesaplarına hızlıca erişim engeli getirilebilecek.

13. Bilirkişi Raporlarına İtiraz Süresi

Taşınmaz satışlarında bilirkişi raporlarına itiraz süresi kısaltılacak, tasfiye süreçleri hızlanacak.

14. Takipten Cayma ve Feragat

Alacaklılar, UYAP üzerinden elektronik ortamda takipten vazgeçebilecek veya feragat edebilecek.

15. İtirazın Kaldırılması ö Usulünün Terki

Mevcut Durum: Borçlu, icra dairesine itiraz edebiliyor, alacaklı da itirazın kaldırılması için icra mahkemesine başvurabiliyordu (İİK m. 66).
Değişiklik: Taslak, “itirazın kaldırılması” usulünü tamamen kaldırıyor. Artık alacaklı, sadece “itirazın iptali davası” açabilecek.
Etki: Süreç daha net hale gelecek, ancak dava açma zorunluluğu alacaklılar için ek maliyet ve zaman kaybına yol açabilir.

6. TTK’daki Deniz Cebri İcra

8. Yargı Paketi (7499 Sayılı Kanun, 2024)

Sürelerin yeknesaklaştırılması: 10 gün olan süreler 2 haftaya çıkarıldı.
Haftalık sürelerin belirginleştirilmesi: İİK m. 19/2’ye ekleme yapıldı.
Konkordato ve kanun yolları: İstinaf ve temyiz süreleri 2 hafta olarak belirlendi.

Satış İlanları ve Parasal Limitler

22 Ocak 2025 tarihli tebliğle parasal limitler, 2024 Aralık ÜFE oranlarına göre güncellendi.

Taşınmaz ve taşınır satışları artık UYAP üzerinden açık artırma ile gerçekleştirilecek.

Konut Hacizleri ve Taşkın Haciz Yasağı

Konut haczi, icra mahkemesi onayı ile yapılacak (5 Nisan 2023 sonrası).
Kişisel eşya ve ev eşyası haczi yasaklandı (İİK m. 82).
Taşkın hacizler yasaklandı (İİK m. 85).

Muhafaza ve Tasfiye Süreçleri

İcra daireleri, haczi kalkan malların tasfiyesini resen yapacak (İİK m. 88/a, Geçici 20. Madde).

Elektronik Satış ve İhale

Açık artırmalar elektronik ortamda yapılacak, parasal limitler güncellenmiş durumda.
Katılım için e-Devlet kimliği ile giriş zorunlu olacak.

Konkordato Düzenlemeleri

Geçici mühlet sonrası taşınır devri sınırlı; kredi borçları komiser izniyle alınabilecek.
Arabuluculuk entegrasyonu: Arabuluculuk anlaşmaları mahkeme kararı gibi bağlayıcı olacak.
Sermaye şirketlerinin yeniden yapılandırılması ve fevkalade durumlarda mühletler birleştirilecek.

malvarlığına el koyması engellenmiş, borçlu korunmuştur.

6. Muhafaza ve Tasfiye Süreçleri

İİK m. 88/a: Muhafaza işleminin dayanağı olan haczin kalkması durumunda, yedieminde bulunan malların tasfiyesine ilişkin usul ve esaslar detaylandırılmıştır.

Geçici 20. Madde: 5 Nisan 2023 itibarıyla haczi kalkan malların tasfiyesi için icra daireleri resen işlem yapar. Bu süreç, 18 Ekim 2023 tarihli Tebliğ ile düzenlenmiştir.

7. Elektronik Ortamda Satış ve İhale

Mevcut Uygulama: 2021’den itibaren açık artırmalar tamamen elektronik ortamda, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi’ne entegre satış portalında yapılmaktadır.

2025 Güncellemesi: Satış ilanlarına ilişkin parasal limitlerin güncellenmesiyle elektronik satış süreçleri daha şeffaf hale getirilmiştir.

8. Konkordato Düzenlemeleri

2021’de yapılan konkordato değişiklikleri, 2025’te de etkisini sürdürmektedir:

Geçici Mühlet Sonuçları: Borçlu, geçici mühlet kararından sonra işletmenin devamı için önem arz eden taşınırları devredemez veya takyit edemez.
Kredi Borçları: Geçici mühlet sonrası komiser izniyle alınan borçlar, konkordato şartlarına tabi olmayabilir; taslakta bazı kısıtlamalar yeniden düzenlenmiştir.
Sermaye şirketleri ve kooperatiflerin yeniden yapılandırılması: Taslakta bu yöntemler konkordato çatısı altında toplanıp sadeleştirilmiştir.
Arabuluculuk Entegrasyonu: Arabuluculuk anlaşmaları, mahkeme kararı gibi bağlayıcı hale getirilebilmektedir; arabuluculukla yapılmış ödeme planlarının icra yolunu daraltıcı etkisi öngörülmüştür.

Uygulamadaki Sorunlar ve Tartışmalar

Bankalar, kambiyo senedi ve genel takip değişikliklerine tepki gösteriyor; tahsilat maliyetleri artabilir.
Borçlu lehine düzenlemeler olumlu, ancak alacaklı hakları sınırlanabilir.
İcra dairelerinin iş yükü ve elektronik tebligat altyapısı tartışma konusu.

Hukukçular taslağa görüşlerini mgm.ozelhukuk@adalet.gov.tr adresine iletebilir (son tarih: 31 Ocak 2026).

Pratik Öneriler

Borçlular İçin:

İcra takiplerini e-Devlet üzerinden takip edin.
Konut haczi veya kişisel eşya haczi korumalarından faydalanın.
Konkordato talebinde hukuk danışmanı ile çalışın.

Alacaklılar İçin:

İlamsız takiplerde yazılı belge zorunluluğuna hazırlıklı olun.
İstinaf süreçlerinin icrayı durdurabileceğini göz önünde bulundurun.
Elektronik ortamda takipten vazgeçme seçeneğini değerlendirin.

Hukukçular İçin:

Taslağa ilişkin görüşlerinizi mgm.ozelhukuk@adalet.gov.tr adresine iletin.
Video kaydı ve elektronik tebligat gibi yeniliklere uyum sağlayın.

Sonuç

2025 İcra ve İflas Kanunu değişiklikleri ve Cebrî İcra Kanunu Taslağı, borçlu haklarını güçlendirmeyi, süreçleri şeffaflaştırmayı ve dijitalleşmeyi artırmayı hedefliyor.

Bankalar için tahsilat süreçleri uzayabilir;
Asgari geçim korumaları ve elektronik sistemler borçlular için avantaj sağlıyor.
2024 ve 2023 Yargı Paketleri’nin süre uzatmaları ve konut haczi korumaları devam ediyor.

Taslağın yürürlüğe girme tarihi, TBMM sürecine bağlı olarak 2025 sonu veya 2026 başı olarak öngörülüyor.

SSS (Sıkça Sorulan Sorular)

1. İcra ve İflas Kanunu’nda 2025 değişiklikleri ne zaman yürürlüğe girecek?
Taslak henüz yasalaşmadı; TBMM gündemine 2025 sonu veya 2026 başında gelmesi bekleniyor.

2. Konut haczi için hangi düzenlemeler var?
İcra müdürünün kararı icra mahkemesi onayıyla yapılacak; kişisel eşya ve ev eşyası haczi 5 Nisan 2023 sonrası yasak.

3. İlamsız takipte hangi belgeler zorunlu?
Sözleşme, fatura, dekont gibi yazılı belgeler sunulacak.

4. Elektronik tebligat zorunlu mu olacak?
Evet, UYAP entegrasyonu ile elektronik tebligat zorunlu hale geliyor.

5. Elektronik satış nasıl işler?
Taşınmaz ve taşınır malların satışı UYAP üzerinden açık artırma ile yapılacak; katılım için e-Devlet kimliği gerekiyor.

6. Sosyal yardımlar haczedilebilir mi?
Hayır, sosyal yardımlar ve nafaka ödemeleri haciz kapsamı dışında.

2025 İcra ve İflas Kanunu değişiklikleri
Cebrî İcra Kanunu Taslağı
İlamsız takip
Konut haczi
Asgari geçim haczedilemezliği
Elektronik satış ve ihale
Konkordato düzenlemeleri

Hazırlayan: SanalHukuk — Daha fazla analiz, örnek dilekçe ve mevzuat için sanalhukuk.org adresini ziyaret edin. Resmî kaynak ve tebliğler için Resmî Gazete ve Adalet Bakanlığı sayfalarına bakınız.

Karşılaştırmalı Tablo – Önce ve 2025 Değişiklikleri

2025 yılında İcra ve İflas Kanunu’nda yapılan değişikliklerle birlikte Cebrî İcra Kanunu Taslağı,
birçok alanda köklü yenilikler getirdi. Aşağıdaki tabloda önceki düzenlemeler ile 2025 sonrası
değişiklikler karşılaştırmalı olarak sunulmuştur.

Konu / Düzenleme	Önceki Durum	2025 Değişiklik	Etki / Örnek
Banka alacakları	Bankalar kambiyo senedi ve kredi sözleşmelerine özel hızlı takip usulü kullanabiliyordu.	Bu özel yol kaldırıldı, artık genel ilamsız takip kurallarına tabi.	Bankaların tahsilat süreçleri uzayabilir, ancak yazılı belge zorunluluğu ile denge sağlanacak.
İlamsız takip	Yazılı belge zorunluluğu yoktu.	Sözleşme, fatura, dekont gibi yazılı belge zorunlu hale geldi.	Sahte/dayanaksız icra başvuruları önlenecek.
İstinaf incelemesi	İstinaf süreci sonuçlanmadan icra devam edebiliyordu.	İstinaf bitene kadar icra durdurulacak.	Borçlu lehine güvence, alacaklı için süre uzaması.
Deniz Cebrî İcrası	Dağınık hükümler vardı.	Deniz ticareti için ayrı sistematik düzenleme getirildi.	Gemi haczi ve deniz alacakları daha düzenli yürütülecek.
Tasarrufun iptali	Süreler belirsizdi, takibin kesinleşmesi yeterliydi.	Takip kesinleşmesinden sonraki 5 yıl içindeki işlemler iptale konu olabilecek.	UYAP üzerinden kolay sorgulama yapılabilecek.
Teminatlar	Enflasyona karşı korunmuyordu.	Nemalandırma zorunluluğu getirildi.	Borçlunun yatırdığı teminat değerini koruyacak.
Kambiyo senetleri	Çek, bono, poliçe için özel takip yolu vardı.	Özel yol kaldırıldı, genel ilamsız takip geçerli.	Borçlu lehine, bankalar için tahsilat zorlaşabilir.
Haciz ihbarnamesi itirazı	10 gün	2 hafta	Üçüncü kişilerin itiraz hakkı güçlendirildi.
Takip dosyaları	Süresiz açık kalabiliyordu.	Belirli süre hareketsiz kalan dosyalar düşecek.	İcra dairelerinin iş yükü azalacak.
Haciz sırasında şeffaflık	Yazılı tutanak tutuluyordu.	Video kaydı zorunlu hale geldi.	Usulsüzlüklerin önlenmesi.
Asgari geçim haczedilemezliği	Sınırlı düzenleme vardı.	Asgari geçim geliri, sosyal yardımlar ve nafaka ödemeleri haczedilemez hale geldi.	Borçlunun temel yaşamı korunacak.
Elektronik tedbir	Banka hesaplarına erişim uzun sürebiliyordu.	Acil elektronik tedbirlerle anında blokaj konulabilecek.	Varlık kaçırma riski azaltılacak.
Bilirkişi raporları	İtiraz süreleri uzundu.	Süreler kısaltıldı.	Taşınmaz satışları hızlanacak.
Takipten cayma / feragat	Yazılı dilekçe ile icra dairesine başvuru gerekiyordu.	UYAP üzerinden elektronik feragat imkanı getirildi.	Alacaklı işlemleri hızlanacak.
Konut haczi	İcra müdürü kararı yeterliydi.	Artık icra mahkemesi onayı zorunlu.	Borçlu lehine güçlü koruma.
Kişisel eşya ve ev eşyası haczi	Haczedilebiliyordu.	5 Nisan 2023 sonrası tamamen yasak.	Borçlu aile hayatı korunacak.
Taşkın haciz	Fazla haciz yapılabiliyordu.	Taşkın haciz yasağı getirildi.	Borçlunun mağduriyeti engellenecek.
Elektronik satış / ihale	Açık artırmalar fiziki ortamda yapılıyordu.	Satışlar elektronik ortamda (UYAP) yapılacak.	Şeffaflık ve katılım artacak.
Konkordato	Karmaşık düzenleme, farklı yollar vardı.	Düzenlemeler sadeleştirildi, tek çatı altında toplandı.	Şirketlerin yeniden yapılandırması kolaylaşacak.
Arabuluculuk	Mahkeme süreci gerekliyken bağlayıcı değildi.	Arabuluculuk anlaşmaları mahkeme kararı gibi bağlayıcı hale geldi.	Alacaklı-borçlu anlaşmaları doğrudan uygulanacak.

Not: Bu tablo ve metin, verilen kaynak metnin tamamı korunarak, hiçbir bilgi eksiltmeden derlenmiştir.
Taslağın nihai hâli TBMM sürecinde şekillenecektir; uygulamaya ilişkin kesin bilgiler resmi mevzuat
yayımlandıktan sonra teyit edilmelidir.