Boşanma Hukuku
Boşanma Hukuku 2026: Kapsamlı Rehber — Anlaşmalı, Çekişmeli, Nafaka, Velayet, Mal Paylaşımı
sanalhukuk.org — Boşanma Hukuku Ana Sayfası | Güncel: Nisan 2026
Bu sayfa, boşanma davasının tüm yönleri hakkında bilgi arayan okuyucular için kapsamlı bir rehberdir. Anlaşmalı ve çekişmeli boşanma, nafaka, velayet, mal paylaşımı, maddi-manevi tazminat, delil meseleleri ve dilekçe örneklerine buradan ulaşabilirsiniz. Her başlık altında sanalhukuk.org’un ilgili makalelerine ve Yargıtay kararlarına doğrudan bağlantı sunulmaktadır.
Hızlı Erişim
Yargıtay Kararları Işığında Boşanma Davasında En Çok Sorulan Sorular
Kapsamlı Yargıtay rehberi →
Boşanma Davaları Hakkında 10 Popüler Soru ve Cevabı
Pratik sorular ve yanıtlar →
1. Anlaşmalı Boşanma Davası (TMK m.166/3)
Evliliğin en az 1 yıl sürmüş olması ve eşlerin boşanma ile boşanmanın tüm sonuçları konusunda anlaşması şartıyla açılabilir. Kısa ve az yıpratıcı bir süreçtir; taraflar bizzat duruşmaya katılmak zorundadır.
TMK m.166/3 kapsamında anlaşmalı boşanmanın tüm koşulları, protokol içeriği, hakim onayı ve süreç
Kapsamlı
Feragat beyanının hukuki sonuçları ve önceki olayların affedilip affedilmediği
Yargıtay
Protokolde mal paylaşımına yer verilmesinin koşulları ve sınırları
Makale
2. Çekişmeli Boşanma Davası
Tarafların boşanma veya boşanmanın sonuçlarından en az birinde anlaşamadığı davalardır. İstinaf ve Yargıtay aşamalarıyla birlikte 5-6 yıl sürebilir. Kusur tespiti belirleyici rol oynar.
Çekişmeli boşanmanın türleri, boşanma sebepleri, ispat yükü ve yargılama süreci
Kapsamlı
Yetkili aile mahkemesi, dava dilekçesi, gerekli belgeler ve başvuru süreci
Rehber
Anlaşmalı ve çekişmeli boşanmada gerçekçi süre tahminleri
Rehber
HGK 2017/2667 E., 2021/413 K. — Kusurlu davranışın ilkini yapan eşin durumu
HGK
Aldatmanın kusur hesabına etkisi ve Yargıtay’ın yerleşik uygulaması
Yargıtay
3. Nafaka (Tedbir · Yoksulluk · İştirak)
| Nafaka Türü | Ne Zaman? | Dayanağı | Sona Erme |
|---|---|---|---|
| Tedbir Nafakası | Dava süresince | TMK m.169 | Karar kesinleşince |
| Yoksulluk Nafakası | Boşanma sonrası | TMK m.175 | Yeniden evlenme, yoksulluğun ortadan kalkması, ölüm |
| İştirak Nafakası | Çocuk için | TMK m.182/2 | Çocuğun ergin olması (kural olarak 18 yaş) |
Nafaka miktarının belirlenmesi kriterleri ve artırım davasında süre şartı
Yargıtay
Nafaka artırım davasına hazır dilekçe örneği
Dilekçe
Çocuğa Ödenen İştirak Nafakası Kaç Yaşına Kadar Devam Eder?
Kural olarak çocuk ergin olduğunda (18 yaş) iştirak nafakası sona erer. Ancak çocuğun öğrenimine devam etmesi hâlinde Yargıtay, öğrenim sona erinceye kadar nafakanın devamına hükmedilebileceğini kabul etmektedir. Anlaşmalı boşanmada protokolde nafakadan vazgeçilmesi, velayet sahibi eşin ilerleyen dönemde iştirak nafakası talep etmesinin önünde engel değildir (HGK 2017/2613 E., 2019/1191 K.).
4. Velayet ve Kişisel İlişki
Çocuğun velayeti, ebeveynlerin kusur durumundan bağımsız olarak çocuğun üstün yararı ilkesi esas alınarak belirlenir. Velayet kamu düzenine ilişkin olup hakim re’sen araştırma yapar.
Çocuğun beyanının esas alınması için somut delil zorunluluğu ve babayla kalmak isteyen çocuğun velayeti
Y2.HD
Tutuklu veya hükümlü babanın çocuğuyla kişisel ilişki kurma hakkı ve koşulları
Yargıtay
Velayet Kararında Gözetilen Kriterler
- Çocuğun bedensel, zihinsel, ruhsal ve toplumsal gelişimi
- Çocuğun tercihi (idrak çağındaysa)
- Ebeveynlerin ekonomik ve sosyal durumu
- Kardeş birliği ilkesi — kardeşlerin aynı ebeveyne verilmesi esas
- Ana-babanın boşanmadaki kusuru tek başına belirleyici değil
- BM Çocuk Hakları Sözleşmesi md.3 — üstün yarar ilkesi
5. Boşanmada Mal Paylaşımı (Mal Rejiminin Tasfiyesi)
Yasal mal rejimi olan edinilmiş mallara katılma rejimi (TMK m.218-241) kapsamında evlilik süresince biriken değerler paylaşılır. Tasfiye davası boşanma kararı kesinleştikten sonra açılabilir.
| Mal Türü | Açıklama | Paylaşıma Dahil? |
|---|---|---|
| Edinilmiş Mal | Evlilik süresince emek karşılığı elde edilen gelir ve mallar | ✅ Dahil |
| Kişisel Mal | Evlilik öncesi mallar, miras ve bağışla gelenler | ❌ Dahil Değil |
| Kişisel Malın Geliri | Kişisel maldan elde edilen kira, faiz, temettü gibi gelirler | ✅ Dahil (TMK m.219) |
| Şirket Hissesi | Evlilik öncesi edinilen hisse kişisel mal; evlilik sonrası geliri edinilmiş maldır | ✅/❌ Gelir dahil |
Tasfiyede değer tespitinde esas alınan tarih ve değerleme yöntemi
Yargıtay
Edinilmiş mallara katılma rejiminin kapsamı, katılma alacağı ve değer artış payı
Makale
Şirket hissesi ve ticari işletmenin mal rejimindeki yeri; HGK 2020/458 E., 2021/889 K.
HGK
Ticari işletmenin mal rejimindeki konumu ve evlilik sonrası gelirlerin paylaşımı
Yargıtay
HGK 2020/458 E., 2021/889 K. — Şirket gelirinin tasfiye kapsamındaki dönemi
HGK
Eşler arasındaki bağışların mal rejimine etkisi ve tasfiye dışı kalma koşulları
Yargıtay
Yargıtay 8. HD 2017/8450 E., 2019/1633 K. — Kredi taksitlerinin mal rejimine etkisi
Y8.HD
6. Maddi ve Manevi Tazminat (TMK m.174)
TMK m.174 — Tazminatın Koşulları
- Kusursuz ya da daha az kusurlu eş tazminat talep edebilir
- Maddi tazminat: Mevcut veya beklenen menfaatlerin boşanma nedeniyle zarara uğraması
- Manevi tazminat: Boşanmaya sebep olan olaylar yüzünden kişilik hakkı saldırıya uğrayan eş
- Tazminat belirlenirken: tarafların ekonomik-sosyal durumu, kusur dereceleri, paranın alım gücü ve hakkaniyet
Tazminat hesabında hakkaniyet, alım gücü ve tarafların durumu
Yargıtay
7. Boşanma Davasında Delil Meseleleri
Hangi delillerin hukuka uygun, hangilerinin aykırı olduğu kusur tespitini doğrudan etkiler. Hukuka aykırı delil, mahkemece dikkate alınamaz.
| Delil Türü | Hukuka Uygun? | Kaynak |
|---|---|---|
| Günlük (tarafın tuttuğu) | ✅ Evet | HGK 25.09.2002, E.2002/2-617 |
| Telefon/bilgisayardaki kendi izni ile erişilen yazışmalar | ✅ Evet | Yargıtay kararları |
| SKYPE/mesaj ekran görüntüsü (erişim meşruysa) | ✅ Evet | sanalhukuk.org kararı |
| Habersiz yapılan ses kaydı (eşin bilgisi dışında) | ❌ Hayır | sanalhukuk.org kararı |
| Dedektif fotoğrafları | ❌ Hayır | sanalhukuk.org kararı |
Eşin bilgisi dışında kayıt almanın hukuka aykırılığı ve delil olarak kabul edilemeyeceği
Kritik
Erişim meşruysa dijital yazışmaların delil niteliği taşıyacağına dair Yargıtay kararı
Yargıtay
Davacı kadının erkeğin bilgisi olmaksızın kayıt almasının delil değeri
Yargıtay
Dedektif tarafından çekilen fotoğrafların yargılamadaki hukuki değeri
Kritik
8. Boşanma Hukuku Dilekçe Örnekleri
| Dilekçe Konusu | Bağlantı |
|---|---|
| Nafaka Artırımı Dava Dilekçesi | → Aç |
| Mal Rejimi Dava Dilekçesi — TMK 219 (Kişisel Malların Gelirleri) | → Aç |
| Aile Konutu Şerhi Konulması Talebi Dilekçesi | → Aç |
| Tüm Boşanma Hukuku Dilekçeleri | → Tüm dilekçeler |
9. Sık Sorulan Pratik Sorular
Boşanma davasında davayı ilk açan daha avantajlı mı?
Hayır. Davanın kim tarafından ilk açıldığının bir önemi yoktur. Hakim, eşlerin kusur durumuna göre karar verir. Davacı veya davalı sıfatının nafaka, tazminat ya da velayet açısından herhangi bir üstünlüğü bulunmamaktadır.
Param yok, nasıl boşanma davası açabilirim?
Maddi durumunuzu belgeleyen evraklarla (gelir beyanı, sosyal yardım belgesi vb.) bulunduğunuz yerdeki baroya başvurabilirsiniz. Baro, hukuki yardım bürosu aracılığıyla ücretsiz avukat görevlendirebilir. Ayrıca adli yardım kapsamında harçlar da devlet tarafından karşılanabilir.
Boşanma davasında avukat zorunlu mu?
Yasal zorunluluk yoktur. Ancak avukatsız dava takibi; hak kaybı, usul hataları ve delil yetersizliği riski barındırır. Velayet, nafaka ve mal paylaşımı gibi karmaşık taleplerde avukat desteği alınması önerilir.
Boşandıktan sonra hemen evlenebilir miyim?
Kadın için TMK m.132 gereğince boşanma kararı kesinleştikten sonra 300 günlük bekleme süresi (iddet) uygulanır. Ancak bu süre mahkeme kararıyla kaldırılabilir. Erkek için böyle bir süre öngörülmemiştir.
Boşanma davasında mahkeme masraflarını kim öder?
10. Aile Konutu Şerhi ve Diğer Önemli Başlıklar
TMK m.194 kapsamında aile konutu şerhinin hukuki niteliği, korunma amacı ve dilekçe örneği
Dilekçe
Dava harçları, bilirkişi ücretleri ve vekalet ücretinin kimin üzerinde kaldığı
Rehber
Boşanma hukukuna ilişkin tüm sanalhukuk.org içeriklerine tam erişim
Arşiv
Bu sayfa sanalhukuk.org boşanma hukuku içerik kütüphanesine erişim için hazırlanmış kategorize bir rehberdir. Hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Somut uyuşmazlıklarda bir aile hukuku avukatından destek almanız önerilir.
➡️ Yargıtay Kararları Işığında Boşanma Davasında En Çok Sorulan Sorular ve Cevapları
➡️ Boşanma Davaları Hakkında 10 Popüler Soru ve Cevabı!
Anlaşmalı Boşanma Davası
Boşanma Hukuku Dilekçe Örnekleri
Çekişmeli Boşanma Davaları
Boşanma Davası Nasıl Açılır?
Anlaşmalı boşanma davasından feragat, dava tarihinden önceki olayların affedildiği anlamına gelir mi?
Boşanma davalarında nafaka miktarı neye göre belirlenir?
Nafaka artırım davasının açılması belli bir zaman geçmesine bağlı mıdır?
Nafaka Artırımı Dava Dilekçesi Örneği
Boşanma Davası Ne Kadar Sürer?
Boşanma davası hangi mahkemede açılır?
Boşanma davasında mahkeme masraflarını kim öder?
Boşanma Davası Ne Kadar Sürer?
Boşanma davasında; kusurlu davranışların ilkini hangi eşin gerçekleştirdiğinin, kusurların ağırlığının belirlenmesinde sonuca etkisi var mı?
- Kusurlu davranışların ilkini hangi eşin gerçekleştirdiği olgusunun da kusurların ağırlığının belirlenmesinde sonuca etkisi yoktur. Bir başka ifade ile eşlerden birinin gerçekleştirdiği kusurlu bir eylemin diğer eşe de kusurlu eylemde bulunma hakkı vermez.
- Hukuk Genel Kurulu 2017/2667 E. , 2021/413 K.
Param yok nasıl boşanma davası açabilirim?
- Param yok nasıl boşanma davası açabilirim” diye soruyorsanız, avukatsız anlaşmalı boşanma davası açmakta kesin kararlıysanız, maddi durumunuzun iyi olmadığını gerekli evraklar ile belgelendirmeniz koşuluyla bulunduğunuz bölgedeki baroya giderek dava açmak istediğinizi söyleyebilirsiniz.
Boşanma davasında mahkeme masrafları nelerdir, ne kadar tutar?
Boşanma davasında davayı ilk açan daha avantajlı mıdır?
- Boşanma davası kimim ilk önce açtığının bir önemi bulunmamaktadır. Boşanma davasında hakim tarafından eşlerin kusur durumuna göre karar verilmektedir.
Boşandıktan sonra hemen evlenebilir mi?
Boşanma davasında kadının hakları nelerdir?
Boşanma davasında avukat tutulması gerekli midir?
- Boşanma davasında avukat tutmak gerekli değildir. Ancak avukatsız davanın takibi zor olup hak kaybına uğramamak için davanın avukatla takibi daha iyi olacaktır.
Anlaşmalı boşanma davasının şartları nelerdir?
- Anlaşmalı Boşanma Davası
- Eşler anlaşmalı boşanma davasında mal rejiminin tasfiyesi konusunda da anlaşma yapabilirler mi?
Boşanma davasında aldatma nasıl ispat edilir?
Günlük Boşanma Davasında Delil Olarak Kullanılabilir mi?
- Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 25.09.2002 tarih ve E. 2002/2-617 K. 2002/648 sayılı kararında, eşlerden birinin tuttuğu günlüğün diğer eş tarafından delil olarak kullanılabileceği kabul edilmiştir
Boşanma davasında Ses kayıtları, Videolar, Facebook, Whatsapp mesajları delil sayılır mı?
- Habersiz Yapılan Ses Kaydı Boşanma Davasında Delil Olarak Kullanılamaz
- Erkeğin telefonundaki SKYPE üzerinden başka kadınlarla yapmış olduğu cinsel içerikli yazışmaların ekran görüntüleri alınmak suretiyle dosyaya sunulan delil hukuka uygundur.
- Eşler arasında geçen bir konuşmanın, davacı kadınca erkeğin bilgisi olmaksızın kayda alınması hukuka aykırıdır.
- Dedektif tarafından çekilen fotoğraflar hukuka aykırı delil niteliğinde olması sebebiyle kusur belirlemesinde esas alınamaz.
Çocuğun velayeti nasıl ve kime verilir?
- Boşanma davasında çoçuğun velayeti hakim tarafından çoçuğun üstün yararı gözetilerek verilir.
- Çocuğun üstün yararını belirlerken; onun bedensel, zihinsel, ruhsal, ahlaki ve toplumsal gelişiminin sağlanması amacının gözetilmesi gereklidir.
- Ana ve babanın yararları; boşanmadaki kusurları, ahlaki değer yargıları, sosyal konumları gibi durumları, çocuğun üstün yararını etkilemediği ölçüde göz önünde tutulur. Velâyet düzenlemesi kamu düzenine ilişkin olup, re’sen araştırma ilkesi geçerlidir. Bu nedenle yargılama sırasında meydana gelen gelişmelerin bile göz önünde tutulması gerekir. Tarafların davayı kabulü de tek başına hukuki sonuç doğurmaz.
- Velâyet ve kişisel ilişki düzenlenirken; göz önünde tutulması gereken temel ilke, çocuğun “Üstün yararıdır” (Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme md.3;
- Yargıtay 2. Hukuk Dairesi 2021/9109 E. , 2021/8993 K.
Aile konutu şerhi nedir?
Boşanma davasında maddi ve manevi tazminat talep edilebilir mi?
- ➡️ Türk Medeni Kanununun 174/2. maddesi boşanmaya sebep olan olaylar yüzünden kişilik hakkı saldırıya uğrayan tarafın kusurlu olandan manevi tazminat isteyebileceğini öngörmüştür. Boşanma davasında kusuru olmayan ya da daha az kusurlu eş maddi- manevi tazminat talep edebilir.
- ➡️ Boşanmada maddi-manevi tazminat belirlenirken tarafların ekonomik ve sosyal durumları, kusur dereceleri, paranın alım gücü, kişilik haklarına yapılan saldırı ve hakkaniyet ilkesi dikkate alınmalıdır..
Boşanmada mal paylaşımı nasıl yapılır?
Boşanmada mahkeme masraflarını kim öder?
Mal Ayrılığı Rejimi Nedir?
Mal rejiminin tasfiyesinde;tasfiye konusu malın değeri nasıl belirlenir?
- ➡️ Mal rejiminin tasfiyesinde;tasfiye konusu malın karara en yakın tarihteki sürüm değeri belirlenmelidir.
- ➡️ Mal Rejimi Dava Dilekçesi Örneği-1-(TMK 219. madde- Kişisel malların gelirleri)
- ➡️ Mal Rejiminin Tasfiyesi Davası Dilekçe Örneği
Şirket Hissesi Kişisel Mal mıdır?
Ticari İşletme ve Geliri Kişisel Mal mıdır?
- ➡️ Evlilik birliğinin kurulmasından boşanma dava tarihine kadarki eşin şirketteki hissesine düşen geliri edinilmiş mal grubuna dahildir. Hukuk Genel Kurulu 2020/458 E. , 2021/889 K….
Yasal Mal Rejimi-Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi Nedir?
- ➡️ Yasal Mal Rejimi-Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi
- Evlenmeden önce kredi ile alınan evin evlendikten sonra ödenen taksitleri edinilmiş mal sayılır.
- Yargıtay 8. Hukuk Dairesi 2017/8450 E. , 2019/1633 K.
Babanın cezaevinde tutuklu veya hükümlü olması kural olarak çocukla kişisel ilişki kurmasına engel midir?
Darp raporu nasıl alınır?
Çocuğa ödenen iştirak nafakası kaç yaşına kadar devam eder?
