AYM’den Emsal Karar: Suni Davaların Yargı Sistemini Meşgul Etmesi Kötüye Kullanım Sayıldı

Anayasa Mahkemesi, aynı vekilin açtığı 366 yapay vergi davasını “başvuru hakkının kötüye kullanılması” sayarak reddetti.

Kararın tam metni ve emsal niteliği taşıyan detaylar bu içerikte.

Anayasa Mahkemesi (AYM), 2024/5814 başvuru numaralı dosyada verdiği kararla yüzlerce vergi davasının “suni şekilde oluşturulduğu” sonucuna ulaşarak 366 başvuruyu başvuru hakkının kötüye kullanılması nedeniyle reddetti. (A.E. ve diğerleri [2. B.], B. No: 2024/5814, 28/5/2025, § …)

Başvurucular ve vekilleri tarafından altın alış işlemleri üzerinden kesilen Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi (BSMV) için farklı vergi mahkemelerinde yüzlerce iptal ve iade davası açıldığı tespit edildi. AYM, başvurucular ile vekillerinin yakın akraba olduğu, davaların gerçek bir uyuşmazlığa dayanmadığı ve süreç boyunca çok sayıda vekâlet ücreti elde edilmesinin hedeflendiği kanaatine vardı.

Mahkeme kararında, aynı içerikte yüzlerce dosya açılmasının vergi mahkemelerinin iş yükünü olağanüstü artırdığı, bunun da yargılamaların uzamasına ve yargı sisteminin gereksiz yere meşgul edilmesine yol açtığı vurgulandı. Ayrıca vekilin bu dosyaların bir bölümünü bireysel başvuruya taşıyarak benzer yükü Anayasa Mahkemesi’ne de getirdiği ifade edildi.

AYM, tüm koşullar bir arada değerlendirildiğinde “dava ve bireysel başvuru hakkının açıkça kötüye kullanıldığı” sonucuna ulaştı ve bu nedenle 366 dosyayı incelemeden reddetti.

Mahkeme, kararın emsal nitelikte olduğunu ve bireysel başvuru sisteminin suistimal edilmesine izin verilmeyeceğini belirtti.

Anayasa Mahkemesi (AYM), 2024/5814 başvuru numaralı kararında, yüzlerce vergi davasının aynı vekil tarafından seri şekilde açılmasını “yargı yolunun ve bireysel başvuru hakkının kötüye kullanılması” olarak değerlendirdi. Kararda özellikle yargı mercilerinin gereksiz iş yüküne sokulması, uyuşmazlığın gerçekte mevcut olmaması ve çok sayıda vekâlet ücretinin hedeflenmesi vurgulandı.

Kararın Konusu – Altın Alış İşlemlerine Kesilen BSMV Üzerinden Açılan Yüzlerce Dava

Başvurucular ve vekillerinin;

Aralarında yakın akrabalık ilişkisi bulunduğu,
Aynı tarz altın alış işlemleri üzerinden yüzlerce kez BSMV iptali ve iadesi talep ettikleri,
Bu nedenle gerçek bir uyuşmazlık bulunmadığı, davaların yapay şekilde oluşturulduğu

tespit edildi.

Bu nedenle vergi mahkemelerinin iş yükü olağan dışı şekilde arttı ve yargılama süreleri uzadı.

AYM’nin Değerlendirmesi – “Açıkça Kötüye Kullanım”

Anayasa Mahkemesi, somut olayın tüm yönleriyle incelenmesi sonucunda şu değerlendirmeleri yaptı:

1. Gerçek Bir Uyuşmazlık Yok

Davanın esasının, hukuksal ihtilaftan çok vekâlet ücreti elde etmeye yönelik olduğu belirtildi.

2. Yüzlerce Dosya ile Yargı Sisteminin Meşgul Edilmesi

Vekil tarafından yüzlerce benzer dava açılması, mahkemelerin iş yükünü olağanüstü artırdı.

3. Aynı Davaların Bireysel Başvuruya da Konu Edilmesi

Sadece ilk derece mahkemeleri değil, AYM de benzer başvurularla meşgul edildi.

4. Kötüye Kullanımın Tespiti

Tüm bu nedenlerle AYM, dava ve bireysel başvuru hakkının açıkça kötüye kullanıldığı sonucuna vardı.

AYM’den 366 Dosya İçin Ret Kararı

Mahkeme, açıklanan gerekçelerle 366 dava dosyasına ilişkin kısmı, “başvuru hakkının kötüye kullanılması” nedeniyle reddetti.

Bu karar, hem bireysel başvuru pratiğinde hem de yargının etkinliği bakımından emsal niteliğinde kabul ediliyor.

Kararın Önemi – Neden Emsal?

Bu karar;

Suni dava açılması,
Vekâlet ücreti odaklı dosya üretimi,
Yargı mercilerini gereksiz yere meşgul etme,
Bireysel başvuru hakkının istismar edilmesi

durumlarında AYM’nin açık bir tutum sergilediğini gösteriyor.

Ayrıca bu karar, özellikle “seri dava fabrikasyonu” olarak adlandırılan uygulamalara karşı önemli bir uyarı niteliğinde.

Kimler İçin Yol Gösterici?

Vergi hukuku avukatları
Bireysel başvuru yapanlar
Çoklu dava süreçlerini yöneten hukuk büroları
Mahkemelerin iş yükünü etkileyen toplu dava stratejileriyle ilgilenen akademisyenler

için önemli değerlendirmeler içermektedir.