Tutuklu cezaevindeyken tutuklunun vatandaş-uyap şifresiyle üçüncü bir kişi nihai kararı uyaptan açıp okursa bireysel başvuru süresi başlar mı?

Anayasa Mahkemesi Birnur Doğan Başvurusu

–– Anayasa Mahkemesinin 31/1/2024 Tarihli ve 2020/34420 Başvuru Numaralı Kararı

Dolayısyla 26/8/2020 tarihinde infaz kurumunda buhunan ve bu tarihte
bilgisayar kullannadığı, e-devlet kapısı veya UYAP Vatandaş Portalı’na erişim imkânı bulamadığı tespit edilen başvurucunun anılan tarihte nihai kararı UYAP üzerinden okuyarak öğrenen kişi olmadığı anlaşılmıştır.
Bununla birlikte e-deviet kapıSI Velveya UYAP Vatandaş Portalı gibi mecralara
erişim ancakedevlet şifresi, mobil imza, clektronik imza, Türkiye Cumhuriyeti kimlik karti,
internet bankacıhğı gibi sınırlı bazı kimlik doğrulama yöntemleri ile mūmkūndiür. Belirtilen
tūm bu yõntemierde gizli nitelikteki kişiscl verilerin kullanımı sõz konusudur. Anılan kişisel
verilerin/şifrelerin üçūnci kişiler ile paylaşılması durumunda bu kişilerin söz konusu
mecralar üzerinden işlem yapmaları mümkündür. Kişiye özel nitelikte e-devlet şifresi veya
belirtilen mccralara girişe imkân sağlayan diğer kişisel verilerin aile bireyleri veya müdafiler
ile nzaya dayalı olarak paylaşılması hâlinde anılan verilerin gizliliğinin korunmasına ilişkin
olarak gösterilmesi beklenen özenin gösterilmediği ifade edilebilir.
Somut olayda başvurucunun e-devlet kapısı veya UYAP Vatandaş Portalı gibi mecralara üçünci kişilerce izinsiz olarak crişildiğine dair herhangi bir itirazının bulunmadığı
anlaşılmaktadır. Ote yandan nihai kararın başvurucunun kişiscl verileri kullanılarak UYAP
üzerinden okunduğu tespit edilen 26/8/2020 tarihinden çok kısa bir süre sonra başvurucu,
I/9/2020 tarihli vekâletname ile avukat Haluk Ulusan’ vekil olarak tayin etmiş, adı geçen
vekil de anılan vekaletname içeriğinde yer alan yetkiye istinaden 30/102020 tarihinde
bireysel başvuruda bulunmuştur.
S7. Somut olayın yukarıda belirtilen koşullarında, başvurucunun nzası ve onayı ile nihai kararın UYAP üzerinden üçüncünci kişilerce öğrenildiği ve sonrasında bireysel başvuru
hakkının kullanımına yönelik hazırlıklar yapıldığı anlaşılmaktadır. Dolayısıyla -somut olayda
olduğu gibi- nihai kararın ceza infaz kurumunda bulunan başvurucunun onayına istinaden
UYAP izerinden üçüncü kişilerce okunduğunun somut olgulardan hareketle tespit edilebildiği durumlarda bireysel başvuru süresinin başlangıcı olarak üçüncü kişilerce okuma
tarihinin esas alınması gerekir.
S8. Sonuç olarak bireysel başvuru konusu yargılama sűrecine ilişkin nihai karardan
24/8/2020 tarihinde zorunlu mūdafiin, 26/8/2020 tarihinde kişisel verilerini paylaştığı üçüncü
kişilerin UYAP üzerinden okuması ile haberdar olduğu anlaşılan başvurucunun otuz günlük
bireysel başvuru sūresinden sonra 30/10/2020 tarihinde gerçekleştirdiği başvurusunun süre
aşımı nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.