Muris Muvaazasına Dair Güncel ve Kapsamlı Hap Bilgiler

Muris Muvaazasına Dair Güncel ve Kapsamlı Hap Bilgiler

MURİS MUVAZAASINA DAYALI TAPU İPTAL TESCİL DAVALARINDA DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN BAZI HUSUSLAR

AVUKAT HAKAN DİMDİK

(GÜNCELLEME TARİHİ 29/09/2024)

1-) Bu davalarda 01/04/1974 tarihli 1/2 sayılı Yargıtay içtihadı birleştirme kararı geniş uygulama alanı bulur.

2-) Muris muvazaası murisin tapuda satış suretiyle devrettiği taşınmazlar bakımından geçerlidir.
Eğer tapuda bağış söz konusu ise gerçek niyet zaten bağış olduğu için muvazaa söz konusu olmayıp koşulları varsa denkleştirme (iade) ve tenkis söz konusu olabilir. Yine ölünceye kadar bakma sözleşmeleri bakımından da bu dava uygulama alanı bulur. Çünkü burada da gerçek niyet bağış olmasına rağmen ölünceye kadar bakma akdine istinaden tapuda işlem yapılmıştır.

3-) Vasiyet yolu ile gerçekleşen kazandırmalar da muvazaanın konusunu teşkil edemez’.

4- Taşınırlar bakımından muris muvazaasına dayalı istemde bulunulamaz.

5-) Kooperatif ve şirket ortaklık paylarının devirleri muvazaaya konu olmayacak olup koşulları varsa denkleştirme ve tenkis istenebilir.

6-)Tapuya kayıtlı olmayan taşınmazlar bakımından muris muvazaasına dayalı tapu iptal tescil davası açılamaz. Koşulları varsa tenkis istenebilir.

7-) Yargıtayın bazı kararlarına göre intifa hakkı  tesisi bakımından da muvazaa ileri sürülebilir,
Ancak kimi kararlarında intifa hakkı için muvazaa ileri sürülemeyeceğine karar verilmiştir.

😎  Kendisine bakan evladına minnet duygusuyla taşınmazını satış suretiyle devredilmesi söz konusu ise Yargıtay burada muvazaa olmayacağı görüşündedir’.

HGK 2003/ 17-729 E., 2003/751 K.:
“Burada yapılan bağış resmi biçim koşullarına, tarafların iradelerine uygun ve geçerli bir şekilde yapılmiş bir işlemdir. Bu işlemle taşınmazın 1/2 payı bağışlanmıştır. Hibe niteliğindeki bu işleme karşı muvazaa iddiasında bulunulamaz. Bu işleme karşı ancak saklı payı ihlal edilen mirasçı ya da mirasçılar tenkis isteminde bulunabilirler,”

1. HD 2014/5044 E., 2014/7189 K:
“Mirasbırakan Z. ‘nin eşi Y. ‘tan kendisine intikal eden çekişme konusu taşınmazlardaki 1/4 payını
vasiyetname yolu ile davalılara biraktığı kayden sabittir. Bu işlem yönünden yukarıda açıklanan
01.04.1974 tarih, 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararının uygulanma yeri yoktur.”

4. HD 2020/1985 E., 2020/2139 K.:
“Anılan Içtihadı Birleştirme Kararı, sadece miras birakanın tapulu taşınmazlarinın devir ve temliklerinde
yapmış olduğu muvazaalı işlemler için geçerlidir. 2918 sayılı Kanun gereğince trafik siciline tescili zorunlu
araçlar dışındaki araçlar ve taşınır mallar ile tapuya kayıtlı olmayan taşınmazların temliklerinde ise gizli
bağış sözleşmesi şekle bağlı olmayıp geçerlidir ve zilyetliğin devri ile mülkiyet karşı tarafa geçmektedir.”

1. HD 2018/4915 E., 2019/1130 K.:
“Bilindiği üzere; tapuda kayıtlı olmayan taşınmazlar, taşınır mal niteliğindedir. Tapusuz taşınmazlarda
zilyetlikten ibaret olan hakkın devri suretiyle yapılan elden bağIşlama sözleşmeleri hiçbir şekilde biçim
koşuluna bağlı değildir. Bu nedenle gizlenerek yapılan bağış niteliğindeki tasarruflar geçerlidir. Bu tür
durumlarda 01.04.1974 tarih 1/2 sayılı İBK’nın uygulanma yeri yoktur.”

1. HD 2014/22496 E., 2017 / 2850 K.:
“Mirasbırakan tarafından tapusuz taşınmazların zilyetliğinin devri suretiyle gerçekleştirirken geçerli işlemlere karşı 01.04.1974 tarih ve 1/2 sayılı içtihatı Birleştirme Kararının uygulama yeri yoktur.
Mirasbırakanın sağlığında, gerek 3.kişiden parasını ödeyerek almak suretiyle ve gerekse tarafindan yaptığı bağış niteliğindeki kazandırmaların miras bırakanın ölümünden sonra saklı payların zedelenmiş olduğunun saptanması halinde tenkise tabi tutulacağı kuşkusuzdur.”

HGK 2010/ 599 E., 2011/178 K.
6 14.HD. 2011/12414 E., 2012 / 845 K.
HGK 2017/1-1263 E., 2019/603 K.; 1. HD 2022/848 E., 2022/3015 K.; 1. HD 2021/10803 E., 2022/2185 K., 1.
HD 2021/458 E, 2021/5278 K.; 1. HD 2021/7432 E., 2021/7131 K.

Muris Muvaazası Davasında ispat edilecek husus;

mirasbırakanın mirasçı ya da mirasçıları miras payından yoksun bırakmak amacıyla gerçekte bağış yaptığı ancak tapuda işlemi satış olarak gerçekleştirmesidir.

Mirasbırakanın muvazaalı işlemi yaparken gerçek irade ve amacı mirasçılarından mal kaçırmak olmalıdır.
Hukuk Genel Kurulu                       2017/1229 E. , 2021/72 K.

Sıklıkla görülen ispat olguları;

a. mirasbırakanın malını devretmesi için bir haklı ve makul nedenin olmaması,

b. devralan kişinin alım gücünün olmaması,

c. miras bırakanın ekonomik gücü,

d. mirasbırakanın ölümüne yakın taşınmazı devretmesine karşın terekede karşılığının bulunmaması,

e. mirasbırakanın az mal satarak çok para elde etmesi gerekirken çok mal satıp az para elde etmesi,

f. satış bedeli ile gerçek bedel arasındaki fark,

g. mirasbırakanın bakım ihtiyacının olmaması,

h. kızların mirastan pay alamayacağına dair yöresel gelenekler.

Faydalı olması dileğiyle.

AVUKAT HAKAN DİMDİK Tarafından Hazırlanam Yazının Tamamına Aşağıdaki Linkten Ulaşabilirsiniz.

https://www.linkedin.com/posts