D’Hont Sistemi Nedir?

D’Hont Sistemi/Metodu Nedir?

D’Hondt yöntemi Belçikalı hukukçu ve matematikçi Victor D’Hondt tarafından 1878’de tasarlanmış nispi temsil hesaplama sistemidir.
D’Hondt sisteminde barajı geçemeyen parti milletvekili çıkarabilir mi?
D’Hondt sisteminde barajı geçemeyen parti milletvekili çıkaramaz.
Yüzde 7’li ülke barajlı D’Hondt sistemi ilk kez bu seneki 14 Mayıs Milletvekili seçimlerinde uygulanacak.
D’Hondt diye bilinen nispi temsil sistemi genellikle oy oranı yüksek partilere avantaj sağlıyor, ancak bu yönüyle yönetimde istikrara katkıda bulunuyor. Diğer yandan küçük seçim çevrelerindeki seçmeni büyük illere oranla daha değerli hale getiriyor.
D’Hondt sisteminde, seçim sonrasında tüm siyasi partilerin aldığı oy toplamı, sırasıyla 1’e, 2’ye, 3’e, 4’e bölünür. Bir ilden çıkartılacak milletvekili sayısına ulaşılana kadar da söz konusu işlem sürdürülür.

D’Hont Özelliği Nedir?

Sistem sayesinde, bir siyasi parti bir seçim bölgesinde bir milletvekili çıkardığında oyları ikiye, iki milletvekili çıkardığında oyları üçe, üç milletvekili çıkardığında oyları dörde, dört milletvekilindeyse toplam oyları beşe bölünür.

Sistem bu sayede yüksek oy alan partilere daha fazla vekil çıkarma imkanı verirken, küçük partilerin vekil çıkarmasının da önüne geçer.

Tüm partilerin oylarının toplamı 1’e, 2’ye, 3’e, 4’e bölünüp bu işlem devam ettirilir.
Elde edilen sonuçlar, parti farkı gözetmeksizin, büyükten küçüğe doğru sıralanır. Milletvekillikleri bu sıralamaya göre partilere tahsis edilir. Bir siyasi parti ilk milletvekilini çıkardığında toplam oyları ikiye, ikinci milletvekili çıkardığında toplam oyları üçe, üç milletvekili çıkardığında toplam oyları dörde, dört milletvekili çıkardığında toplam oyları beşe bölünür ve tekrar hesaplamaya

Sistem bu şekilde sürer.

Örnek vermek gerekirse;

Toplamda 7 milletvekili çıkarılacak bir seçimde X Partisi 70.000, Y Partisi 30.000 ve Z Partisi 15.000 oy aldığını düşünelim. D’Hondt sistemine göre X Partisi 1. olduğu için 1 tane milletvekili kazanır. Daha sonra X partisinin oyu 2’ye bölünür. Elde edilen sonuç (35.000) hala Y partisinin oy toplamından (30.000) daha çoktur. Bu sefer X Partisinin oyu 3’e bölünür.

Elde edilen sonuç (15.000) Y partisinin oyundan daha düşüktür. Bu durumda Y partisine bir milletvekili verilir. Daha sonra Y Partisinin oyları 2’ye bölünür.

Kalan oylar arasında en yüksek sayı X’e ait olduğu için X partisi bir milletvekili daha kazanır. Daha sonra X’in oyu 4’e bölünür. Bu sonuçta da X’ya bir milletvekili daha verilerek bu kez X’in oyları 5’e bölünür. Bu işlem sonucunda ise Z’ye bir milletvekili verilir, Z’nin oyları bölünür ve elde edilen işlem sonucunda Y’ye bir tane milletvekilliği verilir.

Sonuç olarak bu bölgede X Partisi 4, Y Partici 2, Z Partisi ise 1 milletvekili çıkarmış olur.