• ÖZET;
  • ➡️ İİK’nın 4. maddesi gereğince, takip hangi icra dairesinden başlamış ise bu takiple ilgili itiraz ve şikayetler, takibin yapıldığı yer icra müdürlüğünün bağlı olduğu icra mahkemesinde çözümlenir. Bu husus, kamu düzenine ilişkin kesin yetki niteliğindedir. Yasal koşulların oluşması halinde, İİK’nın 79 ve 360. maddeleri yetki ile ilgili istisnaları düzenler.
  • ➡️ İİK’nın 79. maddesi gereğince haczolunacak malların başka bir yerde bulunması halinde icra dairesi, malların bulunduğu yer icra dairesine talimat yazarak haczin yapılmasını ister. Bu halde, hacizle ilgili şikayetler, kendisine talimat yazılan icra dairesinin bağlı bulunduğu icra mahkemesince çözümlenir. Anılan husus, kesin yetki kuralı olup mahkemece re’sen uygulanmalıdır.
  • ➡️ Ancak, talimat yazısı, borçluya ait menkul ve gayrimenkul mallar ile 3. kişilerdeki hak ve alacakların haczi yönünde ve genel nitelikli olmayıp da belli bir malın haczini isteyen “nokta haczi” biçiminde yazılmış ise, bu halde anılan hacizle ilgili şikayet, talimatı yazan icra dairesinin bağlı olduğu icra mahkemesince incelenir. Bir başka deyişle, böyle hallerde İİK’nın 79. maddesi hükmü uygulanamaz.
  • ➡️ Yine, haciz işlemi talimat yoluyla değil de doğrudan müzekkere yazılarak yapılmış ise, haciz işlemini yapan icra dairesinin bağlı olduğu icra mahkemesi şikayetleri incelemede yetkilidir.
➡️ Somut olayda; şikayet konu haczin Gebze İcra Müdürlüğünün 2011/.. takip sayılı dosyası ile yapıldığı, Kartal 4. İcra Müdürlüğü tarafından ise talimat doğrultusunda kıymet takdir raporu düzenletildiği, davacının taşınmaza ilişkin kıymet takdirine itiraz etmeyip haczedilmezlik şikayetinde bulunduğu anlaşılmakla anılan takip dosyası ile ilgili haczin kaldırılması talebini inceleme yetkisi, Gebze İcra Hukuk Mahkemesine aittir. Bu durumda uyuşmazlığın Gebze İcra Hukuk Mahkemesince görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

Karar İçeriği

Yargıtay 20. Hukuk Dairesi        

  2015/3205 E.  ,  2015/10725 K.


“İçtihat Metni”


İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 6. İcra Hukuk Mahkemesi
TARİHİ : 17/07/2014
NUMARASI : 2014/653 – 2014/614
DAVACI : S.. K..
DAVALI : B.. A..

Taraflar arasındaki davada Gebze İcra Hukuk ve İstanbul Anadolu 6. İcra Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

K A R A R

Dava, davacıya ait taşınmaza ilişkin haczedilmezlik itirazının kabulü ile haczin kaldırılması istemine ilişkindir.
Gebze İcra Hukuk Mahkemesince, davacının meskeniyet iddiasında bulunduğu taşınmazın İ.. ili, M.. ilçesi, Y.. Mah. 97 ada, 12 parselde kayıtlı olduğu, taşınmaza ilişkin kıymet takdir raporunun Kartal 4. İcra Müdürlüğünün 2012/1189 Tal. sayılı dosyası ile alındığı ve davacıya kıymet takdirinin tebliğ edildiği, meskeniyet iddiasında bulunulan taşınmazın İstanbul ili sınırları içinde bulunması ve İİK’nın 128/a maddesi uyarınca yapılacak şikayetlerin raporu düzenleten icra mahkemesine yapılması gerektiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
İstanbul Anadolu 6. İcra Hukuk Mahkemesi tarafından ise, davanın konusunun İİK 82. maddede belirtilen taşınmazın haline münasip ev olduğundan bahisle haczedilmezlik şikayetine ilişkin olup, İİK 128/a. maddesi kıymet takdirine ilişkin şikayetlere ilişkin olduğu, taşınmazın borçlunun haline münasip evi olduğundan bahisle açılan haczedilmezlik şikayeti ile ilgili davalarda asıl icra takibinin yapıldığı icra dairesinin bağlı olduğu icra mahkemesi yetkili olduğundan talimat icra müdürlüğünün bağlı olduğu icra mahkemesinin yetkili olmadığı gerekçesiyle yetkisizlik yönünde hüküm kurmuştur.
İİK’nın 4. maddesi gereğince, takip hangi icra dairesinden başlamış ise bu takiple ilgili itiraz ve şikayetler, takibin yapıldığı yer icra müdürlüğünün bağlı olduğu icra mahkemesinde çözümlenir. Bu husus, kamu düzenine ilişkin kesin yetki niteliğindedir. Yasal koşulların oluşması halinde, İİK’nın 79 ve 360. maddeleri yetki ile ilgili istisnaları düzenler.
İİK’nın 79. maddesi gereğince haczolunacak malların başka bir yerde bulunması halinde icra dairesi, malların bulunduğu yer icra dairesine talimat yazarak haczin yapılmasını ister. Bu halde, hacizle ilgili şikayetler, kendisine talimat yazılan icra dairesinin bağlı bulunduğu icra mahkemesince çözümlenir. Anılan husus, kesin yetki kuralı olup mahkemece re’sen uygulanmalıdır. Ancak, talimat yazısı, borçluya ait menkul ve gayrimenkul mallar ile 3. kişilerdeki hak ve alacakların haczi yönünde ve genel nitelikli olmayıp da belli bir malın haczini isteyen “nokta haczi” biçiminde yazılmış ise, bu halde anılan hacizle ilgili şikayet, talimatı yazan icra dairesinin bağlı olduğu icra mahkemesince incelenir. Bir başka deyişle, böyle hallerde İİK’nın 79. maddesi hükmü uygulanamaz. Yine, haciz işlemi talimat yoluyla değil de doğrudan müzekkere yazılarak yapılmış ise, haciz işlemini yapan icra dairesinin bağlı olduğu icra mahkemesi şikayetleri incelemede yetkilidir.
Somut olayda; şikayet konu haczin Gebze İcra Müdürlüğünün 2011/.. takip sayılı dosyası ile yapıldığı, Kartal 4. İcra Müdürlüğü tarafından ise talimat doğrultusunda kıymet takdir raporu düzenletildiği, davacının taşınmaza ilişkin kıymet takdirine itiraz etmeyip haczedilmezlik şikayetinde bulunduğu anlaşılmakla anılan takip dosyası ile ilgili haczin kaldırılması talebini inceleme yetkisi, Gebze İcra Hukuk Mahkemesine aittir. Bu durumda uyuşmazlığın Gebze İcra Hukuk Mahkemesince görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince Gebze İcra Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 05.11.2015 gününde oy birliğiyle karar verildi