Trafik Kazası – Sürekli iş göremezlik oranı

Trafik kazası sonrası meydana gelen travma sonrası stres bozukluğu ve ardından da karışık anksiyete ve depresif bozukluk geliştiğine bağlı sürekli iş göremezlik oranı

• ÖZET :

• Davacının fiziksel bulgularının yanında psikolojik tedavisine ilişkin tüm tedavi evrakı temin edildikten sonra muayenesi de yapılarak kaza tarihinde yürürlükte bulunan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre yetkili sağlık kurulundan rapor alınmalıdır. Söz konusu raporda; özellikle kazadan sonra oluştuğu belirtilen “travma sonrası stres bozukluğu ve karışık anksiyete ve karışık bozukluk” olarak nitelendirilen rahatsızlık nedeniyle davacıda sürekli iş göremezliğin oluşup oluşmadığı veya bu bulgunun, sürekli iş göremezlik oranını artırıp artırmadığı, kaza ile illiyet bağının bulunup bulunmadığı, … boyu sürüp sürmeyeceği, sürekli değilse ne kadar devam edeceği hususlarına yer verilerek ve bizzat muayene edilmek suretiyle yukarıda açıklandığı üzere içerisinde psikiyatri uzmanı bulunan yetkili sağlık kurulundan gerekçeli, denetime elverişli rapor alınıp davacı tarafından kararın temyiz edilmediği göz önüne alındığında davalının usuli kazanılmış hakları gözetilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekir.

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi         

2021/21656 E.  ,  2023/13 K.

“İçtihat Metni”

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2021/593 D.İş, 2021/592 K.
SAYISI : 2021/İHK-23840
HÜKÜM/KARAR : Davanın kabulüne / Davalının itirazının reddine
SAYISI : K-2021/57371

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kabulüne karar verilmiştir.

Karara karşı davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine İtiraz Hakem Heyetince itirazın reddine karar verilmiştir.

… kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; 17.08.2012 tarihinde davalıya Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (…) Poliçesi ile sigortalı aracın karıştığı tek taraflı kazası sonucu araçta yolcu olan davacının yaralandığını ve kazada davacının 3 aylık olan kızının da vefat ettiğini, davalı tarafından ortopedik sekel olarak belirlenen %3.3 maluliyet oranı üzerinden 34.660,89 TL ödeme yapıldığını, ancak davacının kaza tarihinden itibaren süregelen psikiyatrik rahatsızlığı nedeniyle tedavi gördüğünü, 28.08.2020 tarihli maluliyet raporunda sadece ruhsal sekeline yönelik olarak maluliyetinde gelişen durum meydana geldiğinin belirlendiği, %20 oranında belirlenen psikiyatrik özür sebebiyle daha önce davalının %3.3 oranlı ortopedik sekel ödemesinin aktüer hesaplamaya dahil edilmemesi gerektiğini, davalıya bu raporla yapılan başvurunun reddedildiğini belirterek açılan belirsiz alacak davasında şimdilik 3.813,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile 1.187,00 TL adli rapor ücreti olmak üzere toplam 5.000,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş; bedel artırım dilekçesiyle talebini 186.288,06 TL ye artırmıştır.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; başvurunun zamanaşımına uğradığını, Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun rapor ile yapılmayan başvurunun usulden reddi gerektiğini, davacıya ödeme yapıldığını, maluliyet raporunu kabul etmediklerini, zararın daha önce karşılanması nedeniyle temerrütün oluşmadığını, faiz talebinin reddi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. … KARARI
…’nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; “…Tek taraflı kazada araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu, maluliyet oranının tespiti için yargılama aşamasında iki adli tıp uzmanından oluşan heyetten alınan 25.04.2021 tarihli raporda iyileşme süreci yönünden makul ve yeterli sürenin geçtiği, davacının yeterli doz ve sürede ilaç tedavisi gördüğü, semptomlarında kısmi düzelme olmakla birlikte halen devam ettiği, davacının sunduğu maluliyet raporuna belirlenen oranın makul ve yerinde bulunduğunun belirtildiği ve bu rapor esas alınarak TRH tablosu ve progresif rant yöntemine göre alınan hesap raporunun denetime elverişli olduğu” gerekçesiyle başvurunun kabulü ile 186.288,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 24.09.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ
A. İtiraz Yoluna Başvuranlar
…’nin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri
Davalı vekili itiraz dilekçesinde; başvurunun zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini, maluliyet raporunun hükme esas alınamayacağını, dosya kapsamındaki raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi için muayene de yapılmak suretiyle yeni bir rapor alınıp maluliyetin netleştirilmesi gerektiğini, davacıya yapılan ödeme ile sorumluluğun kalmadığını, kaza tarihi 2012 yılı olup PMF tablosunun uygulanması gerektiğini, nispi vekalet ücretinin hatalı olduğunu belirtmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
…’nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; “….Kazada davacının kızının öldüğü ve 15 yıllık ceza zamanaşımı süresinin geçmediği, maluliyet oranı bakımından uyuşmazlığın giderilmesi için iki adli tıp uzmanından alınan raporda travma sonrası stres bozukluğu ve ardından karışık anksiyete ve depresif bozukluk yönünden maluliyet oranının %20 olarak belirlendiği, bu raporun pskiyatrik araz bakımından çelişkiyi giderecek nitelikte bulunduğu, TRH tablosu-progresif rant yöntemine göre düzenlenen hesap raporunun yerinde olduğu, ilk ödemenin yetersiz olduğunun alınan hesap raporuyla belirlendiği, tam vekalet ücretinin yerinde olduğu” gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
…’nin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde; … kararına karşı yaptığı itiraz dilekçesinde bildirdiği sebepler ile … kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık; davalı … tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (…) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 30 uncu maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme
1. Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından varsa geçici iş göremezlik süresi ile sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise bağlı oldukları mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastanelerin adli tıp anabilim dalı başkanlıkları ve benzeri kuruluşların çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre sağlık kurulu raporu alınmalıdır.

Somut olayda hükme esas alınan Dokuz Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığınca düzenlenen 28.08.2020 tarihli sağlık kurulu raporunda, davacının trafik kazası sonrası ortopedik sekeli dışında sadece ruhsal sekeline bağlı olarak meydana gelen travma sonrası stres bozukluğu ve ardından da karışık anksiyete ve depresif bozukluk geliştiğine bağlı sürekli iş göremezlik oranı %20 olarak hesaplanmış; Uyuşmazlık Hakem Heyetince iki adli tıp uzmanı bilirkişiden alınan 25.04.2021 tarihli raporda davacının yeterli doz ve sürede ilaç tedavisi gördüğü, ruhsal semptom ve bulgularında kısmi düzelme olmakla birlikte halen devam ettiği, kalıcı ruhsal bozukluk tanısının konulabilmesi için makul sürenin geçtiği, 28.08.2020 tarihli maluliyet raporunda belirlenen oranın makul ve yerinde olduğu belirtilmiş, İtiraz Hakem Heyetince bu raporlar hükme esas alınmıştır.
Davacının sürekli iş göremezliğinin dava konusu kaza sonucu oluştuğunun, yani haksız eylem ile illiyet bağı bulunduğunun belirlenmesi sorumluluk açısından zorunludur. Dosya içerisindeki sağlık kurulu raporları hüküm kurmaya elverişli olmayıp eksik inceleme ile karar verilemez.

Bu durumda, davacının fiziksel bulgularının yanında psikolojik tedavisine ilişkin tüm tedavi evrakı temin edildikten sonra muayenesi de yapılarak kaza tarihinde yürürlükte bulunan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre yetkili sağlık kurulundan rapor alınmalıdır. Söz konusu raporda; özellikle kazadan sonra oluştuğu belirtilen “travma sonrası stres bozukluğu ve karışık anksiyete ve karışık bozukluk” olarak nitelendirilen rahatsızlık nedeniyle davacıda sürekli iş göremezliğin oluşup oluşmadığı veya bu bulgunun, sürekli iş göremezlik oranını artırıp artırmadığı, kaza ile illiyet bağının bulunup bulunmadığı, … boyu sürüp sürmeyeceği, sürekli değilse ne kadar devam edeceği hususlarına yer verilerek ve bizzat muayene edilmek suretiyle yukarıda açıklandığı üzere içerisinde psikiyatri uzmanı bulunan yetkili sağlık kurulundan gerekçeli, denetime elverişli rapor alınıp davacı tarafından kararın temyiz edilmediği göz önüne alındığında davalının usuli kazanılmış hakları gözetilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir. Kararın bu nedenle bozulması gerekir.

2. Bozma sebebine göre ve dosya kapsamı ve UYAP ile oluşturulan elektronik ortamda bulunmayan bedel artırım dilekçesi, bedel artırım harç makbuzu, bedel artırım dilekçesinin davalıya tebliğine ilişkin belgeler, davalının bedel artırım dilekçesine karşı varsa beyan dilekçesi, hesap raporunun davalıya tebliğine ilişkin belgeler, davalının hesap raporuna itiraz dilekçesinin İtiraz Hakem Heyetince dosya kapsamına alınması gerekli olup davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan … kararının BOZULMASINA,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle bozma ilamının kapsam ve şekline göre davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davalıya iadesine,

Dosyanın İtiraz Hakem Heyetine iletilmek üzere mahkemeye gönderilmesine,
09.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.