Aynı alacağa dayalı olarak birden fazla takip başlatılması durumunda borçlunun başvuru yolu, itiraz değil, İİK’nın 16. maddesine göre süresiz şikâyettir.
🔹 Mükerrer İcra Takibinde Borçlunun Başvuru Yolu:
Yargıtay 12. Hukuk Dairesi 2022/10159 E. , 2023/3084 K. sayılı kararında ve yerleşik içtihatta belirtildiği üzere:
✅ Doğru başvuru yolu: İCRA MAHKEMESİNE ŞİKÂYET
- Bu durum, takip hukukuna aykırılık oluşturur.
- Dolayısıyla itiraz değil, şikâyet yoluna başvurulmalıdır.
- Şikâyet süresi, diğer şikâyet konularından farklı olarak “süresiz”dir. (İİK m.16)
- Çünkü mükerrer takip yasağı kamu düzenine ilişkindir.
🔸 Neden İtiraz Değil?
- Borçlunun borca, imzaya, faize vs. yönelik bir itirazı varsa 7 gün içinde icra dairesine itiraz edebilir (İİK m.62).
- Ancak aynı alacak için ikinci defa başlatılan takip, alacaklının takip hakkını kötüye kullanmasıdır.
- Bu tür bir usulsüzlük, şikâyetle icra mahkemesine bildirilmelidir.
Özetle:
Konu | Başvuru Yolu | Süre
Aynı alacak için ikinci takip | İcra Mahkemesine Şikâyet | Süresiz
Borca itiraz (ilk takipte) | İcra Dairesine İtiraz | 7 gün
Yargıtay 12. Hukuk Dairesi 2022/10159 E. , 2023/3084 K.
Özet:
“Borçlu hakkında aynı alacağa dayalı olarak birden fazla takip başlatılması mümkün değildir. Bu durumda borçlunun başvuru yolu, itiraz değil, İİK’nın 16. maddesine göre süresiz şikâyettir.”
Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 20.01.2023 tarih ve 2021/2 E. – 2023/1 K. sayılı kararı ile; derdestliğin takip şartı olduğu, derdest bir takip varken aynı alacak ile ilgili aynı taraflar arasında ikinci bir takip yapmakta, alacaklının hukuki yararı bulunmadığı gerekçelerine dayanılarak, aynı anda hem kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip hem de rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapılamayacağı yönünde içtihatların birleştirilmesine karar verilmiştir.
Böylece, aynı alacak için değişik takip yollarına başvurulmasında yasal engel bulunmadığından yola çıkılarak, mevcut bir icra takibi devam ederken, alacaklının “tahsilde tekerrür etmeme kaydıyla” aynı alacak için, aynı borçluya, yeni bir icra takibi başlatmasında mükerrerliğin oluşmadığı görüşünün, söz konusu içtihadı birleştirme kararı karşısında uygulama kabiliyeti de kalmamıştır.
Bu cümleden olmak üzere; icra takibinde derdestlik için takip türlerinin aynı olmasının gerekmediğinin de kabulü gerekir.
Dairemizce, ilamsız icra takiplerinde mükerrerlik iddiası, borca itiraz niteliğinde görülerek, bu itirazın İİK’nın 62. maddesi gereğince icra dairesine yapılması gerektiğine dair görüş istikrarlı şekilde uygulanmış ise de, derdestliğin HMK’da dava şartı olarak düzenlenmesine ve bu hususun Yargıtay Büyük Genel Kurulunun içtihadı birleştirme kararı ile de benimsenmesine paralel olacak şekilde görüş değişikliğine gidilerek, icra takibinin ilamlı ya da ilamsız olduğuna bakılmaksızın, mükerrer takibin iptali talebinin, takip şartı olarak değerlendirilmesi ve buna bağlı olarak icra mahkemesine şikayet yolu ile getirileceği, söz konusu şikayetin ise süresiz olarak ileri sürülebileceği sonucuna varılmıştır.
Ek Bilgi:
- Yargıtay uygulamasına göre, mükerrer takip açan alacaklının ikinci takibi durdurulur veya iptal edilir.
- Mahkeme, alacaklının iyi niyetli olmadığını tespit ederse, kötü niyet tazminatı da gündeme gelebilir (İİK m.67/2).
Aşağıda, aynı alacak için başlatılan mükerrer takibe karşı İcra Mahkemesi’ne sunulacak şikâyet dilekçesi örneğini bulabilirsin. Dilekçeyi kendi somut olayına göre uyarlayabilirsin:
MÜKERRER İCRA TAKİBİNE KARŞI ŞİKÂYET DİLEKÇESİ ÖRNEĞİ
… İCRA HUKUK MAHKEMESİ’NE
ŞİKÂYET EDEN (BORÇLU):
Ad Soyad
T.C. Kimlik No:
Adres:
ŞİKÂYET EDİLEN (ALACAKLI):
Ad Soyad / Ticaret Unvanı
Adres:
VEKİLİ:
Av. Ad Soyad
Baro Sicil No:
Adres:
KONU:
Aynı alacağa ilişkin olarak ikinci defa (mükerrer) başlatılan takibin İİK m.16 gereğince şikâyet yoluyla iptali talebidir.
AÇIKLAMALAR:
- Alacaklı, tarafıma karşı daha önce … İcra Müdürlüğü’nün … E. sayılı dosyası ile bir icra takibi başlatmıştır.
- Aynı alacağa dayalı olarak alacaklı tarafından bu kez yeniden, … İcra Müdürlüğü’nün … E. sayılı dosyasında ikinci bir takip başlatılmıştır.
- Alacaklı tarafından başlatılan bu ikinci takip, aynı alacağa ve borç ilişkisine dayanmaktadır. Bu husus, her iki takip dosyasındaki belgelerden açıkça anlaşılmaktadır.
- Aynı alacak için birden fazla takip yapılamaz. Bu durum açıkça mükerrer takip yasağını ihlal etmekte olup, hukuka ve İcra ve İflas Kanunu’na açıkça aykırıdır.
- Yargıtay 12. Hukuk Dairesi’nin 2023/3084 K. sayılı kararı başta olmak üzere yerleşik içtihatlara göre, mükerrer takip durumunda borçlunun başvuru yolu, İcra Mahkemesi’ne süresiz olarak yapılacak şikâyettir.
HUKUKİ NEDENLER:
İİK m.16, m.62 ve ilgili Yargıtay içtihatları
DELİLLER:
- … İcra Müdürlüğü … E. sayılı dosya (ilk takip)
- … İcra Müdürlüğü … E. sayılı dosya (ikinci takip)
- Takip talebi, ödeme emri, diğer belgeler
- Yargıtay 12. HD 2023/3084 K. sayılı karar
- Diğer yasal deliller
Şikâyet Eden / Vekili
(İmza)
Dilekçeyi .docx (Word) indir, veya PDF olarak indir.
Sanal Hukuk
SANAL HUKUK sitesinden daha fazla şey keşfedin
Subscribe to get the latest posts sent to your email.
